दूर शिक्षा र तालीम

अन्य प्रचलित माध्यमबाट प्राप्त गर्न नसकिने शैक्षिक योग्यता हासिल गर्न सकिने र विभिन्न शैक्षिक कार्यक्रमहरूमा सहज पहुँच हुने भएकाले व्यापक जन समुदाय, विद्यार्थी तथा शैक्षिक संस्थाहरूमा दूर शिक्षाको लोकप्रियता ह्वात्तै बढेर गएको छ। संसारभरि नै प्राथमिक तहदेखि महाविद्यालयसम्मका प्रशिक्षकहरूले विद्थार्थीहरूलाई पढाउन र सहकार्यमूलक ढङ्गले परियोजना सम्पन्न गर्न, तह-केन्द्री विषयवस्तु तथा शैक्षिक उन्नति हासिल गर्नका लागि दूर शिक्षाका सम्भाव्यताहरूको सदुपयोग गर्दै आएका छन्।

१.  खुला शिक्षा भनेको सिकारूहरूले पाठ्यसामग्री, अन्य शैक्षिक क्रियाकलाप तथा लेखन कार्यका आधारमा आफूलाई अनुकूल पर्ने समयमा सिक्ने पद्धति हो।
२.  सहयोग प्राप्त भनेको अध्यापक वा राष्ट्रिय वा क्षेत्रीय केन्द्रहरूमा आधारित खुला विश्वविद्यालयले नियुक्त प्रशिक्षकहरूबाट प्राप्त हुने सहयोग हो।

उद्देश्यहरू

   गुणस्तरीय उच्च शिक्षा प्रदान गर्नु
   सूचना सञ्चार प्रविधि (ICT) को प्रयोग गरी विभिन्न प्रकारका सहयोग कार्यक्रम तथा सामग्रीहरूका माध्यमबाट परम्परागत शिक्षाको गुणस्तर सुधार्नु
   नियमित शैक्षिक कार्यक्रमका माध्यमबाट उच्च शिक्षा हासिल गर्ने अवसरबाट वञ्चित भएका विद्यार्थीहरूलाई पढ्ने/सिक्ने अवसर प्रदान गर्नु
   दूर पद्धतिबाट आम जनताको सेवा गर्नु
   शिक्षामा आधुनिक प्रविधिको प्रयोग गर्नु
   थप शिक्षा आर्जन गर्नका लागि घर छाड्न नपाउने महिलाहरूलाई शिक्षा दिनु
   जीवन पर्यन्त शिक्षाको चाहना राख्ने मानिसहरूलाई शिक्षा दिनु
   नेपालमा खुला विश्वविद्यालय स्थापनाका लागि आधार निर्माण गर्नु

 

नेपालमा दूर शिक्षा
नेपालमा दूर शिक्षालाई मोटामोटी रूपमा निम्नानुसार वर्गीकरण गर्न सकिन्छ: